نرخ ارز بازار آزاد : دلار : ۳,۳۲۱ یورو : ۳,۶۲۲ پوند : ۵,۰۵۳

نرخ ارز رسمی : دلار : ۲۸,۳۷۲ پوند : ۴۳,۰۶۱ یورو : ۳۰,۷۹۹

نرخ طلا و سکه : یک گرم طلای 18 عیار : ۹۷,۳۰۰ سکه تمام - امامی : ۹۵۱,۰۰۰ نیم سکه : ۴۹۷,۰۰۰ ربع سکه : ۲۷۵,۰۰۰ سکه گرمی : ۱۸۸,۰۰۰

سرویس علمی فناوری | کد خبر: 19683
تاریخ انتشار: 1395/11/27 - 18:26:29

بازاریابی شبکه ای در ایران از آغاز تاکنون

بازاریابی شبکه ای در ایران از آغاز تاکنون,

به گزارش پایگاه خبری اتفاقیه , بازاریابی شبکه‌ای یا Network Marketing که این روزها با عنوان بازاریابی چند سطحی هم معرفی می‌شود، نوعی شیوهٔ فروش است که شرکت‌ها محصولات خود را بدون تبلیغات و واسطه به فروش می‌رسانند و مشتری‌ها در ادامه می‌توانند با بازاریابی برای این شرکت‌ها درصدی به‌عنوان سود از شرکت دریافت کنند. در این نوع بازاریابی؛ بازاریاب‌ها به‌صورت «تبلیغات کلامی» یا «تبلیغات چهره به چهره» و برگزاری مراسم‌هایی کالاها را به مشتریان خود معرفی می‌کنند و اغلب خریدها اینترنتی انجام می‌شود. بازاریابی شبکه‌ای، یک روش فروش محصول است که شرکت‌های بهره‌مند از این روش افرادی را به‌عنوان بازاریاب (به‌ دور از یک مکان ثابت تجاری) برای فروش محصول به‌طور مستقیم به مصرف‌کنندگان نهایی به کار می‌گیرند. در اين سيستم كالاي عرضه شده بايد در بازار وجود داشته باشد تا جنبه رقابتي پيدا كند و قيمت كالا يا خدمت عرضه شده بايد از قيمت بازار پائين تر باشد. سود شركت هايي كه از بازاريابي شبكه اي قانوني استفاده می كنند، فقط از راه فروش كالايا خدمات است. در يك سيستم سالم، اگر كسي بخواهد بدون خريد جنس وارد مجموعه شود، مانعي ندارد و حق عضويت به صورت مبلغي بسيار ناچيز دريافت مي شود. در بازاريابي شبكه اي سالم، اساساً چيزي به نام ضرر وجود ندارد كه افراد پائين هرم متحمل شوند چون هركس در برابر پولي كه داده، كالايا خدماتي كه مورد نيازش بوده را با قيمتي پائين تر از قيمت بازار دريافت كرده و حتي اگر هيچ كس را نتواند در زيرمجموعه خود قرار دهد، باز هم هيچ ضرري را متحمل نشده است.

نگارش دستورالعمل صدور مجوز و نظارت بر فعالیت شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای
در ایران نیز پس از کش و قوس های فراوان درباره بازاریابی شبکه ای نهایتا سال 1388، آیین نامه ای 12 ماده ای  تدوین و ابلاغ می شود که به موجب آن با حذف بسیاری از هزینه‌های واسطه‌گری، تبلیغات و انبارداری، کالا با کمترین هزینه تمام‌شده به دست مصرف‌کننده نهایی می‌رسد. با توجه به ابلاغ دستورالعمل راه‌اندازی شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای و اطلاع متقاضیان از نحوه فعالیت قانونی و شرایط و ضوابط حاکم، وزارت صنعت، معدن و تجارت با همکاری نهادهای تخصصی و نظارتی اقدام به صدور مجوز بازاریابی شبکه‌ای در رسته‌های گوناگون صنفی همچون محصولات بهداشتی، مصنوعات طلا، مواد غذایی، صنایع‌دستی، مصنوعاتی با کاربری انرژی‌های نوین و دستگاه‌های کاهنده مصرف انرژی کرده است.

در نخستین گام از قانونمند کردن شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای به مدت دوسال مراحل صدور متقاضیان شرکت بازاریابی شبکه ای زمان می برد و نهایتا در شهریور ماه 1390 اولین شرکت مجوز بنام بادران گستران صادر می شود و مابقی شرکت ها به مرور مجوز دریافت کردند. در وهله اول این مجوز ها دوساله صادر شد ولی از سال 1394 به صورت 5ساله و با عنوان پروانه کسب مجوز می گیرند. به این ترتیب به تدریج رویه‌ای شکل گرفت که شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای ساماندهی شده و در فضای کسب و کار کشور جایی برای خود باز کردند. طبق دستورالعمل صدور مجوز و نظارت بر فعالیت شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای، بازاریابی شبکه‌ای عبارت است از: ارائه خدمات واسطه‌گری به صورت شبکه‌ای به نحوی که خریداران کالا نسبت به بازاریابی و جذب خریداران جدید اقدام کرده و درصدی از قیمت فروش کالا به وسیله بازاریابان زیر مجموعه شبکه متصل به خود را از صاحب کالا به عنوان پاداش یا پورسانت خدمات بازاریابی دریافت می‌کنند. همچنین بازاریاب عبارت است از: یک شخص حقیقی که به عملیات واسطه‌گری انواع کالاها از طریق تبلیغات یا سایر طرق و وسایل قانونی به جذب مشتری و فروش آنها اشتغال دارد. در این آیین‌نامه علاوه بر تعریف بازاریابی شبکه‌ای و بازاریاب در 12 ماده به طور دقیق شرایطی اولیه برای دریافت مجوز، صلاحیت امنیتی و تخصصی مدیران این شرکت‌ها، نحوه و مراحل صدور مجوز، نحوه نظارت، رتبه‌بندی، اساسنامه، نحوه بررسی تخلف‌ها و نحوه برخورد با تخلف‌های احتمالی تشریح شده که از مهم‌ترین آنها می‌توان به نحوه تقسیم سود بین صاحبان کالا و بازاریابان که به صورت 50 – 50 است، شرط مصرفی بودن کالاهای به فروش رفته اشاره کرد. در واقع به گفته رادمرد، رییس سابق مرکز اصناف وزارت صنعت، معدن و تجارت، اولا محصولاتی که در بازاریابی شبکه‌ای به فروش می‌روند باید کالا باشند نه خدماتی، دوم اینکه پورسانت بازاریاب‌ها باید معادل نصف سود جنس فروخته شده باشد؛ به طوری که اگر بازاریاب‌های دیگر نیز به صورت درختی در این شبکه فعال بودند آنها نیز در هر مرحله سهیم نیمی از سود باشند.

رییس سابق مرکز امور اصناف وزارت صنعت، معدن و تجارت که وظیفه ساماندهی شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای را نیز بر عهده دارد در پاسخ به این سوال دنیای اقتصاد به تجربه‌های جهانی در این زمینه اشاره می‌کند و می‌گوید: بازاریابی شبکه‌ای در حال حاضر جزئی از تجارت جهانی است و به تبع روند کشورهای دیگر نمی‌توان وجود این شرکت‌ها را در ایران نیز انکار کرد؛ به همین دلیل مسوولان تصمیم به ساماندهی این شرکت‌ها گرفتند تا از یک سو کلاهبرداری‌هایی که پیشتر در شرکت‌های هرمی انجام می‌شد تکرار نشود و از سوی دیگر دولت در جریان جزئیات فعالیت آنها قرار گیرد. به گفته رادمرد این شرکت‌ها با شرکت‌های هرمی یا «گلد کوئست» تفاوت‌های اساسی دارند.

شرکت‌های هرمی و شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای دو اصطلاحی هستند که به دلیل مشخص نبودن تعریف آنها، برخی‌ها بین آنها فرقی قائل نمی‌شوند، اما ممنوع بودن دریافت هر گونه وجهی یا معادل آن تحت عنوان حق عضویت، سپرده‌گذاری یا قبول نمایندگی جهت هرگونه فعالیت اقتصادی سودآور دیگر از طرف شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای و ممنوع بودن صرف گسترش شبکه انسانی و جذب توزیع‌کنندگان کالا و پول‌گردانی و ارائه محصولات موهوم، خرید و فروش جایگاه در نمودار درختی یا محصولاتی که تولید آنها در آینده محتمل باشد دو تفاوت عمده‌ شرکت‌های بازاریابی شبکه‌ای با شرکت‌های هرمی است که حسن راد‌مرد به آن اشاره می‌کند. به گفته او هیچ ارتباطی میان بازاریابی شبکه‌ای و شرکت‌های هرمی که به صورت غیرقانونی فعالیت می‌کنند، وجود ‌ندارد و نباید یک شبکه قانونی را به مجموعه‌ای غیرقانونی مرتبط کرد.

معاون اسبق وزیر صنعت، معدن و تجارت در نشستی خبری در سال 91 با بیان اینکه درخواست فعالیت شرکت‌های بازاریابی در کمیته‌ای تخصصی با رعایت تمام جوانب موردبررسی قرار می‌گیرد،گفت: پس از موافقت اولیه کمیته مراحل نهایی درخواست مجوز شرکت و صلاحیت فرد در کمیته بررسی صلاحیت با حضور اعضای دائمی شامل نمایندگان وزارت اطلاعات، نیروی انتظامی، وزارت صنعت و با بهره‌گیری از مشاوره و راهنمایی دادستانی کل مشخص می‌شود . سطح جامعه جهت استفاده از تولیدات ملی، ایجاد اشتغال، حمایت از تولید ملی و محصولات باکیفیت، امکان عرضه هم‌زمان کالاهای استاندارد و امکان رصد و نظارت کالای عرضه‌شده توسط نهادهای نظارتی از حیث قیمت و کیفیت از فواید بازاریابی شبکه‌ای است که توسط فعالین این بخش گفته‌شده است.

در حال حاضر 21 شرکت به‌طور رسمی با مجوز وزارت صنعت معدن تجارت مشغول بازاریابی شبکه‌ای هستند. سیستم درآمدزایی این شرکت‌ها به‌صورت خریدوفروش خود فرد و تیم فروشی که ایجاد کرده است (نوع و پلن درآمدزایی هر شرکت متفاوت است اما به‌طورکلی از سود شرکت به‌صورت درصدی درآمد کسب می‌شود).

لیدر یکی از شرکت‌های بازاریابی در خصوص نحوه ورودش به این عرصه به خبرنگار اتفاقیه گفت: اصلاً تمایلی برای ورود به بازاریابی شبکه‌ای نداشتم و با توجه به حضور برادرم در این زمینه به دنبال مجاب کردنش برای دست برداشتن از کار بازاریابی شبکه ای بودم. وی با بیان اینکه پس از آموزش بازاریابی شبکه‌ای به یکی از شرکت‌های این حوزه مراجعه و به این شکل به‌ جای آنکه برادرم را مجاب به دست کشیدن از این کارکنم خود جذب آن شدم، اظهار کرد: در هرکاری خستگی وجود دارد اما این خستگی وقتی بر پایه تلاش باشد، معنایی ندارد. وی با اشاره به اینکه نوع درآمد در بازاریابی شبکه‌ای به نوع نگاه و توقع افراد بستگی دارد، خاطرنشان کرد: آرزوها و توقعاتم سقف ندارد و خود را آدمی موفقی نمی‌بینم و همین به انتها نرسیدن ما را به تلاش بیشتر وادار می‌کند. این لیدر یکی از شرکت‌های بازاریابی بابیان اینکه در این شرکت‌ها بیش از یازده سبد کالا فعال است، بیان کرد: تفاوت این شرکت‌ها در نوع محصول و روند آموزش است اما نتیجه تمامی شرکت‌ها یکسان است. وی در خصوص تفاوت بازاریابی شبکه‌ای با هرمی، اظهار کرد: نظارت دقیق و اصولی در این حرفه باعث کاهش مشکلات شده است و همچنین غیرقانونی بودن شبکه‌های هرمی و هیچ زمان سندی از قانونی بودن آن نبود درحالی‌که بازاریابی شبکه‌ای تحت نظر وزارت صنعت، معدن و تجارت در حال فعالیت است و تمامی مقامات انتظامی و امنیتی بر فعالیت‌ها نظارت دارند و تمامی خریدها تحت پوشش شبکه شتاب و نظارت مستقیم بر تجارت الکترونیک است. وی با بیان اینکه بعد چهار سال از بازاریابی شبکه‌ای در ایران طی نظرات اغلب کارشناسان و افراد موفق در خارج از کشور، این مدل بازاریابی در ایران راه 30 ساله کشورهای پیشرفته را طی کرده است، تصریح کرد: طبق پیش‌بینی‌ها در پنج سال آینده در کشورمان این شرکت‌ها مسیر موفقیت 70 ساله آمریکا را طی خواهند کرد. این فرد، بازاریابی شبکه‌ای را راهی برای جلوگیری از فساد مالی دانست و عنوان کرد: تمامی خریدها آنلاین بوده و از هرگونه خلاف جلوگیری می‌کند زیرا خریدهای اینترنتی علنی بوده و همه‌چیز طبق روال انجام می‌شود و نظر شخصی و عملکرد فردی انجام نمی‌شود. این لیدر یکی از شرکت‌های بازاریابی در پایان گفت: دولت از کاری که صدمه‌ای وارد نشود، حمایت می‌کند و اینکه دولت شرایط فعالیت این شرکت‌ها را فراهم کرده باید قدردان باشیم و باید اعلام کنیم درآمدها براساس تلاش است نه حبابی.
(عکس بحرینی ) در این رابطه عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در گفتگویی با خبرگزاری ایسنا، تاکید کرد: نمی‌شود از اصل بازاریابی شبکه‌ای ارزش گذاری منفی داشت. این بازاریابی بعد از اینکه بعضی‌ها متوجه شدند که یک ظرفیتی دارد و می‌توان از آن استفاده کرد و یک سری مقاصد متقلبانه را هم از آن گرفت، مسیرش را عوض کرد. حجت‌الاسلام محمدحسین حسین زاده بحرینی - عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی در ارتباط با اینکه این افراد چرا این کار را انجام می‌دهند، گفت:  تشخیص یک شبکه سالم از ناسالم دقیقاً وابسته به این است که طرح در کجای طیف قرار گرفته است. بازاریابی شبکه ای را در کشور باید در دو مقطع ببینیم یکی طی سال‌های 76 تا 88 که سال‌های بدی را گذراندیم ولی الآن بازاریابی شبکه ای در کشور را به شکل دیگری می‌بینیم و کنترل شده و تحت نظر فعالیت می‌کنند. وی اظهار کرد: توصیه من به مسئولان این است که باید کالاهای توزیع شده در شبکه حتماً گواهی قیمت و کیفیت داشته باشد و اگر منع قانونی هست باید آن را برداریم چون اگر غیر از این عمل شود نتیجه این می‌شود که برخی‌ها قیمت‌های کاذب و موهوم را تحمیل می‌کنند. این نماینده مجلس گفت: هر کسی تکلیف خود را باید از مرجع تقلید بگیرد و فتوا را نمی‌توان به صورت عمومی اعلام کرد. فقها یک خط قرمز دارند و مصداق آن هم زیان اولیه ای است که ذکر کردیم ولی فتوا را باید هر مرجع تقلید خودش بدهد.

تصویب آيين نامه اجرايی تبصره ماده 87 قانون نظام صنفی
در گام بعدی، آيين نامه اجرايي تبصره ماده 87 قانون نظام صنفي در تیرماه سال 1394 توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت صادر شد که نشان می دهد فعالیت شرکت های بازاریابی شبکه ای که از این وزارت خانه مجوز گرفته اند، مجاز است. به این ترتیب هیچ مشکلی به لحاظ قانونی در زمینه فعالیت این شرکت ها وجود ندارد.

 این موضوع را روزنامه خراسان با معاون بازرگانی سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی در میان گذاشته است و او این گونه توضیح می دهد: در کشور ما به صورت قانونی چند سالی است که مجوز های فعالیت آن صادر شده و می شود. منتها به دلیل ذهنیت منفی که از گذشته به سبب فعالیت شرکت های هرمی در ذهن مردم وجود دارد، بعضا همان ذهنیت را به شرکت های بازاریابی شبکه ای تعمیم می دهند. به گفته غفوری مقدم، شرکت های بازاریابی تحت نظارت کمیته مرکزی طبق ماده 15 آیین نامه ماده 87 قانون نظام صنفی است. اگرچه شرکت های بازاریابی شبکه ای مطابق آیین نامه وزارت صنعت فعالیت می کنند، اما آیا این شرکت ها به قانون پایبند هستند؟ پاسخ این سوال را، معاون بازرگانی سازمان صنعت، معدن و تجارت استان خراسان رضوی به روزنامه خراسان این گونه پاسخ داد: «طبق ماده 15 آیین نامه، کمیته نظارت مرکزی در تهران متشکل از وزارت صنعت، معدن و تجارت، مرکز امور اصناف، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، وزارت اطلاعات و نیروی انتظامی است.» به گفته غفوری مقدم، دو نوع نظارت برای شرکت ها پیش بینی شده است: 1. درونی :که خود شرکت طبق تعهداتی که می دهد موظف است اموری را کنترل کند. مثلا این که فقط در محل شعب فعالیت کنند، شئونات اسلامی را رعایت کنند و...، 2. بیرونی: کارگروه ها هم به طور مجزا وظایفی دارند که روی شرکت نظارت کنند. مثلا اگر شرکت به جز شعب جای دیگری فعالیت کند (مثلا در پارک) نیروی انتظامی وظیفه دارد با آن ها برخورد کند و شرکت به عنوان یک تخلف غیر مجاز صنفی پلمب می شود. اگر تخلفی در درون شعب رخ دهد ما تخلف را به کمیته نظارت مرکزی ارائه می دهیم و آن ها براساس ضوابط و آیین نامه های اجرایی با شرکت برخورد می کنند. وی بازاریابی شبکه ای را فعالیتی قانونمند اعلام و بیان کرد: 21 شرکت در ایران مجوز فعالیت قانونی خود را در این حوزه از طریق مرکز امور اصناف وزارت صنعت، معدن و تجارت گرفته اند که چند شرکت در خراسان رضوی شعبه دارند.  او گفت: هدف دیگری که باید در بازاریابی شبکه ای تامین شود حمایت از تولید داخلی است. در نهایت طبق مستنداتی که در حال حاضر وجود دارد دولت های دهم و یازدهم نگاه مثبتی به مقوله بازاریابی شبکه ای دارند و در جهت ساماندهی، نظارت و توسعه آن تلاش می کنند.

بازاریابی شبکه ای چه فوایدی برای اقتصاد کشور دارد؟
•    حذف واسطه های سنتی و دلال ها
•    افزایش سود تولید کننده داخلی
•    کیفیت و کمیت بالای محصول تولیدی
•    توسعه کارخانجات داخلی و جذب نیرو
•    پرداخت عانی و به موقع مالیات به دولت
•    نظارت دقیق بر قیمت ها
•    خرید آسان و مطمئن
 

انتهای پیام/


به زودی نظر شما پس از تایید منتشر میگردد.
ارسال نظر
نام :
ایمیل
نظر
تمام حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به سایت اتفاقیه است و استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.